ลายเซ็นอิเล็กทรอนิกส์คืออะไร และตอนนี้ในประเทศไทยเราใช้แทนการลงลายเซ็นแบบปกติได้แล้วหรือยัง?

ลายเซ็นอิเล็กทรอนิกส์คืออะไร และตอนนี้ในประเทศไทยเราใช้แทนการลงลายเซ็นแบบปกติได้แล้วหรือยัง?

     เราปฎิเสธไม่ได้เลยว่า ในปัจจุบันนั้น เทคโนโลยีต่าง ๆ ได้เข้ามามีบทบาทกับชีวิตเรามากขึ้นอย่างเห็นได้ชัด ชีวิตของเรามีความสะดวกสบายมากขึ้นกว่าสมัยก่อนอย่างชัดเจน ซึ่งในสมัยนี้จะทำอะไรก็รวดเร็วทันใจไปเสียหมด   ตั้งแต่การเข้ามาของระบบอินเตอร์เน็ท ต้องยอมรับว่าโลกของเรานั้นเปลี่ยนแปลงไปอย่างมากมายมหาศาล การติดต่อสื่อสารข้อมูลข่าวสารนั้นรวดเร็วภายในไม่กี่วินาทีเลยก็ว่าได้  และจากวันที่เราเริ่มมีการใช้ สมาร์ทโฟน ชีวิตเราทั้งหลายยิ่งเปลี่ยนแปลงไปมากกว่าเดิมไปอีกระดับหนึ่ง ซึ่งเป็นสเต็ปการก้าวกระโดดครั้งใหญ่กับวิถีชีวิตของพวกเราทุกคนเลยทีเดียว  การมีสมาร์ทโฟน และการมีอินเตอร์เน็ทพกพา แบบ 2G , 3G จนมาถึง 4G ในทุกวันนี้ และในเร็วๆนี้ก็คงจะมีเทคโนโลยี 5G มาให้ใช้กันอย่างแพร่หลาย
อินเตอร์เน็ทพกพามีความเร็วเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ จนมาถึงจุดที่สามารถมีความเร็วที่ทำให้เรารู้สึกไม่ต่างกับการใช้อินเตอร์เน็ทที่บ้านเลยทีเดียว ด้วยอำนาจในการแชร์ โชว์ และ แม้กระทั่งจับจ่ายสินค้า อยู่แค่ปลายนิ้วของเรา ทำให้เราทำอะไรที่ไหนได้หมดทุกที ทุกอย่างดำเนินไปอย่างรวดเร็วและสะดวกสบายกิจกรรมทางธุรกิจ ผ่านทางช่องทางออนไลน์ก็เพิ่มมากชึ้นเป็นดอกเห็ด

     แม้กระทั่งในหน่วยงานของรัฐบาล เองก็ได้มีนโยบายการผลักดันทางการพัฒนาไปทางด้านที่ทำให้ประเทศทันสมัยมากขึ้น เราคงเคยได้ยินคำว่าไทยแลนด์ 4.0 มากันอย่างคุ้นหู ทุกอย่างในประเทศจะถูกเปลี่ยนให้เป็นดิจิทัลทั้งหมด การใช้กระดาษจะหมดไป สิ่งใหม่ๆ นวัตกรรมใหม่ๆ กำลังจะหลั่งไหลเข้ามา  ซึ่งปฎิเสธไม่ได้ว่าธุรกรรมทางธุรกิจ หรือ ธุรกรรมในภาคส่วนเอกชนต่อรัฐบาล ก็จะถูกเปลี่ยนโฉมวิธีการดำเนินงาน ผ่านทางออนไลน์ด้วยเช่นกัน และธุรกรรมเหล่านี้ ก็ย่อมรวมไปถึงธุรกรรมที่เกี่ยวเนื่องทางกฎหมาย และธุรกรรมในชนิดที่ต้องใช้ลายมือชื่อ หรือ ที่เราเรียกกันว่า ลายเซ็น  ในการแสดงความยินยอมในการตกลงเข้าร่วมทำธุรกรรมต่างๆ ซึ่งโฉมหน้าของการเซ็นเอกสาร ก็ย่อมต้องถูกเปลี่ยนไปด้วยเช่นกัน  ในสมัยก่อนนั้น เราได้เซ็นลายเซ็นหรือลงลายมือชื่อเพียงแค่ทางการใช้กระดาษ ปากกา และดินสอเท่านั้น แต่ในทุกวันนี้ เมื่อเรามีเทคโนโลยี เพียงพอที่จะเข้ามารองรับ การเซ็นเอกสารผ่านทางออนไลน์ คำว่า ลายเซ็นอิเล็กทรอนิกส์ หรือ (Electronic signature หรือ E-Signature) จะเริ่มผ่านหู ผ่านตาและเข้ามามีบทบาทกับชีวิตของเรามากขึ้น

     นิยามของคำว่าลายมืออิเล็กทรอนิกส์  อ้างอิงจาก ข้อเสนอแนะมาตรฐานด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ
และการสื่อสารที่จำเป็นต่อธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ ของสำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ความหมายคือ การทำให้เกิดหลักฐาน ที่สามารถระบุตัวเจ้าของลายมือชื่อ และสามารถแสดงเจตนาของเจ้าของลายมือชื่อเกี่ยวกับข้อความที่ตนเอง ลงลายมือชื่อได้ ทั้งนี้ บุคคลจะมีวัตถุประสงค์หรือเหตุผลของการลงลายมือชื่อที่แตกต่างกันตามการทำธุรกรรม แต่ละประเภท เช่น
– การอนุมัติ เห็นชอบ หรือยอมรับข้อความ เช่น การลงลายมือชื่อเพื่อยอมรับข้อกำหนดที่ปรากฏในสัญญา
– การรับรองหรือยืนยันความถูกต้องของข้อความ เช่น การลงลายมือชื่อเพื่อรับรองว่าข้อความในแบบแสดง
รายการภาษีเงินได้เป็นรายการที่ถูกต้องสมบูรณ์และเป็นความจริง
– การตอบแจ้งการเข้าถึงหรือการรับข้อความ (acknowledgement) เช่น การลงลายมือชื่อเพื่อตอบแจ้ง
การรับเอกสาร
– การเป็นพยานให้กับการลงลายมือชื่อหรือการทำธุรกรรมของบุคคลอื่น เช่น การลงลายมือชื่อเพื่อรับรอง
เอกสารหรือรับรองลายมือชื่อ (notarization)

     ซึ่งพูดกันง่าย ๆ สั้น ๆ เลยก็คือ การเซ็นขื่อที่ไม่ใช่การเซ็นชื่อปกติ ซึ่งใช้ ปากกา ดินสอ ทุกชนิด เซ็นลงไปในกระดาษหรือเอกสาร หมายถึงการใช้อุปกรณ์อื่น ๆ ในการเซ็นชื่อนั้น ซึ่งก็มีความหมายคลุมพวกอุปกรณ์ทางอิเล็กทรอนิกส์ทุกชนิด นั่นเอง

     แล้วในทางกฎหมายล่ะ? แล้วเอามาใช้แทนลายมือชื่อ (ลายเซ็น) ที่เซ็นด้วยกระดาษ ดินสอ ปากกา ได้หรือยัง?

     คำตอบคือ ใช้ได้นะครับ!  มีกฎหมายรองรับด้วย กฎหมายนี้ชื่อว่า พระราชบัญญัติว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์  ซึ่งออกบังคับใช้มาตั้งแต่ ปี 2545 (ออกประกาศปลายปี 2544) ซึ่งกฎหมายฉบับนี้ บัญญัติให้เราทุกคนไม่สามารถ ปฎิเสธได้ความรับผิดชอบกับสัญญาใดๆ เพียงเพราะว่าสัญญานั้น ๆ อยู่ในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ ไม่ใช่เป็นสัญญาปริ้นใส่กระดาษแบบสมัยก่อน พูดง่ายๆ ก็คือ ธุรกรรมอะไรก็ตามที่ทำออนไลน์ ทำผ่านคอม เราทุกคนต้องรับผิดชอบตามนั้นทั้งหมด ฟ้องร้องได้ปกติจ้า และกฎหมายนี้ก็ยังเขียนรองรับการเซ็นชื่อทางอิเล็กทรอนิกส์อีกด้วย แต่สำคัญมากๆก็คือ การลงลายมือชื่อหรือเซ็นชื่อ ตามกฎหมายนี้ ต้องใช้ลงชื่อโดยวิธีการที่เชื่อถือได้ และ สามารถระบุตัวเจ้าของลายเซ็นนั้นได้อีกด้วยนะครับ ซึ่งกระบวนวิธีการลงลายมือชื่อนี้ ต้องอาศัย โปรแกรมจัดการลายเซ็นแบบมืออาชีพ  ซึ่ง โปรแกรม Varias ของ เรานั้น ตอบโจทย์ตรงนี้อย่างถูกจุดเลยทีเดียว โปรแกรมของเราพัฒนาตามมาตรฐาน ETSI ของยุโรป ทำให้ข้อมูลสำคัญของคุณทุกอย่างจะถูกจัดเก็บอย่างปลอดภัย และ ถูกต้องตามมาตรฐานการลงลายมือชื่อทางอิเล็กทรอนิกส์อย่างแน่นอน รับรองได้เลยโปรแกรมของเราใช้ง่าย สะดวก รวดเร็วและปลอดภัย ใช้เป็นหลักฐานทางกฎหมายได้แน่นอนครับ

     โปรดติดตามบทความต่อๆไป ได้เลยนะครับ รับรองเป็นบทความที่มีประโยชน์และเข้าใจง่ายแน่นอน!

     หมายเหตุการอธิบายทางด้านกฎหมายในบทความนี้ใช้ภาษาเพื่อให้เข้าใจง่าย หากอยากทราบลายละเอียดเพิ่มเติม สามารถติดต่อตรงได้ที่ โทร. 02-114-7476 ต่อ 105  หรือ E-mail: ken.kijja@atom-outsource.co.th